Part Time Maaş Nasıl Hesaplanır?

Part time (kısmi süreli) çalışanların maaşı, çalıştıkları saat sayısı ile saatlik ücretin çarpılmasıyla hesaplanır. 2026 yılında saatlik brüt asgari ücret 146,80 TL'dir ve part time çalışanlara bu tutarın altında saatlik ücret ödenemez. Bu yazıda part time çalışmanın ne olduğunu, maaş hesaplama yöntemini, SGK prim günü hesabını ve part time çalışanların yıllık izin ve kıdem haklarını bulabilirsiniz.

Part Time Çalışma Nedir?

4857 sayılı İş Kanunu'na göre part time çalışma, çalışanın normal haftalık çalışma süresinin, tam süreli emsal çalışana göre önemli ölçüde daha az belirlendiği iş sözleşmesiyle yapılan çalışmadır. Uygulamada, tam süreli çalışmanın üçte ikisine kadar olan çalışmalar kısmi süreli kabul edilir. Haftalık 45 saatlik çalışmada bu sınır 30 saattir.

Part time çalışan, sırf kısmi süreli çalıştığı için tam süreli emsal çalışana göre farklı işleme tabi tutulamaz. Ücret ve ücretle ilgili haklar, çalışma süresine orantılı olarak ödenir.

Kısmi süreli çalışma ile çağrı üzerine çalışma aynı mı?

Hayır. Kısmi süreli çalışmada haftalık çalışma saatleri önceden bellidir. Çağrı üzerine çalışmada ise işçi, işin gerekli kıldığı durumlarda işverenin çağrısıyla çalışır. Çağrı üzerine çalışmada da haftalık, aylık veya yıllık çalışma süresinin sözleşmede belirtilmesi gerekir.

Part Time Maaş Nasıl Hesaplanır?

Part time maaş hesaplaması üç adımda yapılır:

1. Aylık çalışma saatini bulun: Haftalık çalışma saati × 52 hafta ÷ 12 ay

2. Brüt maaşı hesaplayın: Aylık çalışma saati × saatlik brüt ücret

3. Net maaşı bulun: Brüt maaştan SGK primi (%14) ve işsizlik sigortası primi (%1) düşülür. Asgari ücrete kadar olan kısım gelir ve damga vergisinden istisnadır.

Örnek: Haftada 20 saat, saatlik asgari ücretle çalışan bir kişi için:

• Aylık çalışma saati: 20 × 52 ÷ 12 ≈ 86,7 saat

• Brüt maaş: 86,7 × 146,80 TL ≈ 12.723 TL

• SGK ve işsizlik primi (%15): ≈ 1.908 TL

• Net maaş: ≈ 10.815 TL

Saatlik ücreti asgari ücretin üzerinde belirlenen part time çalışanlarda aynı yöntem, sözleşmedeki saatlik ücretle uygulanır.

Saatlik Asgari Ücret 2026

2026 yılında aylık brüt asgari ücret 33.030 TL, günlük brüt asgari ücret 1.101 TL'dir. Saatlik brüt asgari ücret, günlük tutarın 7,5 saate bölünmesiyle 146,80 TL olarak hesaplanır.

 

Part time çalışanın aylık toplam kazancı asgari ücretin altında olabilir; önemli olan saatlik ücretin saatlik asgari ücretin altına düşmemesidir.

SGK ve Prim Günü

Part time çalışanlar da 4/a kapsamında sigortalıdır ve işe başlamadan önce SGK'ya bildirilmeleri zorunludur. Prim günü, aylık toplam çalışma saatinin 7,5'e bölünmesiyle bulunur. Yukarıdaki örnekte ayda yaklaşık 86,7 saat çalışan bir kişi için bildirilecek prim günü yaklaşık 11-12 gündür.

İşveren, 30 günden az bildirilen günler için aylık prim ve hizmet belgesinde "kısmi istihdam" eksik gün nedenini seçer. Part time çalışanlar, eksik kalan günleri isteğe bağlı sigorta primi ödeyerek tamamlayabilir. Bu, özellikle emeklilik için prim günü biriktirmek isteyenler açısından önemlidir.

Part time çalışmak emekliliği geciktirir mi?

Prim günü çalışılan saate göre bildirildiği için part time çalışanların emeklilik için gereken gün sayısını doldurması daha uzun sürer. İsteğe bağlı sigorta ile eksik günleri tamamlamak bu farkı kapatmanın yoludur.

Yıllık İzin, Kıdem ve Diğer Haklar

Part time çalışanlar, tam süreli çalışanlarla aynı yıllık izin hakkına sahiptir. Bir yılı dolduran part time çalışan kıdemine göre 14, 20 veya 26 gün yıllık izin kullanır; izin ücreti ise part time ücreti üzerinden ödenir.

Kıdem tazminatı açısından da part time çalışanlar tam süreli çalışanlarla aynı koşullara tabidir. En az bir yıl çalışan ve iş sözleşmesi kıdem tazminatı gerektiren bir şekilde sona eren part time çalışana, son brüt ücreti üzerinden kıdem tazminatı ödenir. Resmi tatil, hafta tatili ve fazla çalışma ücretleri de çalışma süresiyle orantılı olarak hesaplanır.

Öğrenciler İçin Part Time Çalışma

Üniversite öğrencileri için part time işler hem gelir hem de deneyim kazanmanın yoludur. Öğrencilerin dikkat etmesi gereken başlıca noktalar şunlardır:

• Çalışmaya başlayan öğrenci, 4/a kapsamında kendi sigortasına sahip olur; aile üzerinden sağlık hizmeti alan öğrencilerde bu durum genel sağlık sigortası statüsünü değiştirebilir.

• Çalışma saatleri ders programıyla uyumlu olacak şekilde sözleşmeye yazılmalıdır.

• 18 yaşından küçük öğrenciler için çalışma süreleri ve iş türleri konusunda ek sınırlamalar vardır.

• Üniversitelerin kendi bünyesinde sunduğu kısmi zamanlı öğrenci çalıştırma imkânları da değerlendirilebilir.

Öğrenci part time iş ararken nelere dikkat etmeli?

Sigortasız çalışma teklifi kabul etmemek, sözleşmede saatlik ücretin ve çalışma günlerinin açıkça yazılmasını istemek ve e-Devlet üzerinden sigorta girişinizi kontrol etmek, haklarınızı korumanın en temel adımlarıdır.